ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତାର ମୂଲ୍ୟ
ଭୁବନେଶ୍ୱର : ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ ମୂଲ୍ୟବୋଧଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ମାନବୀୟ ବିବେକ, ବିଜ୍ଞାନ, ନୈତିକତା ଏବଂ ନ୍ୟାୟପରାୟଣତା ଉପରେ ଆଧାରିତ ନୀତି; ଏଗୁଡ଼ିକ ଧାର୍ମିକ ଅନ୍ଧବିଶ୍ୱାସ କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ନାହିଁ। ଏହା ଏପରି ଏକ ସମାଜକୁ ପରିଚାଳିତ କରେ ଯେଉଁଠାରେ ଆଇନ ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ଅନୁଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକ ଧର୍ମ ପ୍ରତି ନିରପେକ୍ଷ ରହିଥାନ୍ତି। ମୁଖ୍ୟ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ସମାନତା ଏବଂ ଭେଦଭାବହୀନତା: ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ, ପୃଷ୍ଠଭୂମି କିମ୍ବା ଧର୍ମ ପ୍ରତି ଆସ୍ଥା ନ ଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଆଇନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ବ୍ୟବହାର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା। ଚିନ୍ତାଧାରା ଓ ଧର୍ମର ସ୍ୱାଧୀନତା: ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କୌଣସି ଭୟ କିମ୍ବା ଦଣ୍ଡ ବିନା ଯେକୌଣସି ଧର୍ମ ପାଳନ କରିବା, ଧର୍ମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା କିମ୍ବା କୌଣସି ଧର୍ମ ଅନୁସରଣ ନ କରିବାର ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରିବା। ଧର୍ମ ଓ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ପୃଥକୀକରଣ: ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ, ସାର୍ବଜନୀନ ନୀତି ଏବଂ ଦେୱାନୀ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକୁ ଧାର୍ମିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ କିମ୍ବା ଧାର୍ମିକ ନିୟମାବଳୀର ପ୍ରଭାବରୁ ମୁକ୍ତ ତଥା ସ୍ୱାଧୀନ ରଖିବା। ଯୁକ୍ତି ଓ ପ୍ରମାଣ: ଧାର୍ମିକ ଆଦେଶ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଯୁକ୍ତି, ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ମାନବୀୟ ଅନୁଭୂତିର ବ୍ୟବହାର କରିବା। ସଂଖ୍ୟାଲଘୁଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା: ଛୋଟ ଗୋଷ୍ଠୀଗୁଡ଼ିକର ଅଧିକାରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ଗୋଷ୍ଠୀ ଦ୍ୱାରା ଶୋଷିତ କିମ୍ବା ଅବହେଳିତ ହେବେ ନାହିଁ। ଭାରତରେ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତା ଭାରତୀୟ ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତା ଏକ କଠୋର ଧର୍ମ-ବିରୋଧୀ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତେ 'ସର୍ବ ଧର୍ମ ସମଭାବ' (ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ପାଇଁ ସମାନ ସମ୍ମାନ ଓ ସୁରକ୍ଷା) ନୀତି ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହୋଇଥାଏ। ସାମ୍ବିଧାନିକ ଆଧାର: ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୪ (ଆଇନ୍ ସମ୍ମୁଖରେ ସମାନତା) ଏବଂ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୨୫ (ବିବେକର ସ୍ୱାଧୀନତା ତଥା ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ, ପାଳନ ଓ ପ୍ରଚାରର ସ୍ୱାଧୀନତା) ଭଳି ଅନୁଚ୍ଛେଦଗୁଡ଼ିକ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ ଅଧିକାରକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରେ। ରାଷ୍ଟ୍ରର ଭୂମିକା ବନାମ ନିରପେକ୍ଷତା: ରାଷ୍ଟ୍ର ଏକ ସମାନ ଦୂରତା ବଜାୟ ରଖୁଥିବା ନିରପେକ୍ଷ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରେ, କିନ୍ତୁ ଭେଦଭାବ ଦୂର କରିବା କିମ୍ବା ମାନବାଧିକାର ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ (ଯେପରିକି ଅସ୍ପୃଶ୍ୟତା କିମ୍ବା ବାଲ୍ୟ ବିବାହ ଉପରେ କଟକଣା) ସାମାଜିକ ପ୍ରଥାଗୁଡ଼ିକରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିପାରେ। ଆପଣ କ’ଣ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ମଡେଲ୍ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତା ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁବେ, ନା ସାର୍ବଜନୀନ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ ନୈତିକତାର ପ୍ରୟୋଗ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଁବେ? ସୌଜନ୍ୟରୁ: MH LODGE AND GROUP (ଥିଓସୋଫିର ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ କେନ୍ଦ୍ର), — ଶ୍ରୀ ଗୌତମ ମହାନ୍ତି, ଗବେଷକ, ଥିଓସୋଫିଷ୍ଟ ତଥା ଲେଖକ, ଭୁବନେଶ୍ୱର।
