ଭୁବନେଶ୍ୱର : ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଜନିତ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ସଙ୍କଟ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦେଖାଇ ଦେଇଛି ଯେ ଆମ ବୟସ, ବର୍ଣ୍ଣ, ଲିଙ୍ଗ, ଜାତି କିମ୍ବା ସାମାଜିକ-ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଯାହା ହେଉନା କାହିଁକି, ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ଆମର କୌଣସି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନାହିଁ। ଅନ୍ୟ ଭାଷାରେ କହିଲେ, ଏହି ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଆମକୁ ଏହା ଅନୁଭବ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେଇଛି ଯେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ମୂଳତଃ ସମାନ: ଆମେ ସମସ୍ତେ ମଣିଷ। ଯେଉଁମାନେ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ମୌଳିକ ଏକତା କୌଣସି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ବିଷୟ ନୁହେଁ। ଆମେ ବୁଝିପାରୁ ଯେ ମଣିଷ ଭାବରେ ସମାନ ହେବା ବ୍ୟତୀତ, ଆମେ ଈଶ୍ୱରୀୟ ସତ୍ତାର ଅଂଶବିଶେଷ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଏକାଠି ହୋଇ ରହିଛୁ (ଯେକୌଣସି ନାମରେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରାଯାଉ ପଛକେ) ଏବଂ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଏହି ଏକତା ସମ୍ପର୍କିତ ଚେତନା ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛୁ। ଆମ ଚେତନାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ମାଧ୍ୟମରେ ଆମେ ଏହି ଅନୁଭୂତି ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁ; ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ସେତେବେଳେ ଘଟେ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ବିଭିନ୍ନ ଅସୁବିଧା ଓ ସଂଘର୍ଷର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉ। ମଣିଷ ଭାବରେ ଆମେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ସବୁଠାରୁ କଷ୍ଟକର ବିଷୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଲା ଅନିଶ୍ଚିତତା। ସାଧାରଣତଃ, ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁ ଯେ ଆଗକୁ କ’ଣ ଘଟିବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହି "ଜ୍ଞାନ" ଆମକୁ ଅନୁଭବ କରାଏ ଯେପରି ଆମ ଜୀବନ ଓ ଆମ ଦୁନିଆ ଉପରେ ଆମର କିଛି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରହିଛି। ତଥାପି, ଯଦି ଆମେ ଅଧିକ ଗଭୀର ଓ ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ଚିନ୍ତା କରୁ, ତେବେ ଆମେ ବୁଝିପାରୁ ଯେ ଏହି ଜ୍ଞାନ କେବଳ ଏକ ଭ୍ରମ ମାତ୍ର। କ’ଣ ଘଟୁଛି ତାହାକୁ ଆମେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁନାହୁଁ କି କରିପାରିବୁ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଘଟଣାବଳୀ ପ୍ରତି ଆମର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାକୁ ଆମେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିବୁ। ଆଉ ଏହି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ହିଁ ଆମର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ପରିବର୍ତ୍ତନର ପରିଚୟ ଦିଏ। ମହାମାରୀ ଆମକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖାଇ ଦେଇଛି ଯେ ଆମେ ଏକ ଅନିଶ୍ଚିତତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୁନିଆରେ ବାସ କରୁଛୁ। ଅନେକଙ୍କ ପାଇଁ, ଏହି ଅନିଶ୍ଚିତତା ପ୍ରବଳ ଉଦ୍ବେଗ ଓ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଥିଓସୋଫିକାଲ୍ (Theosophical) ଶିକ୍ଷାରୁ ଆମେ ଜାଣିବା ପ୍ରତିଦିନ ଏପରି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ ଯିଏ ଦୁଃଖ, କଷ୍ଟ କିମ୍ବା ସହାୟତାର ଆବଶ୍ୟକତାରେ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବନା ପ୍ରକଟ କରନ୍ତୁ। ଏହି ସରଳ କିନ୍ତୁ ସିଧାସଳଖ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଆମକୁ କଠିନ ସମୟରେ ସ୍ଥିର ରହିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଅବଶ୍ୟ, ଆମକୁ ସ୍ଥିର ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଆହୁରି ଅନେକ ବିଷୟ ରହିଛି। ସାମଗ୍ରିକ ଭାବେ 'ଥିଓସୋଫିକାଲ୍' (Theosophical) ଦର୍ଶନ ଆମକୁ ଏକ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ପ୍ରଦାନ କରେ। ଏହା ଆମକୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ କ’ଣ ଘଟିବ ସେ ସମ୍ପର୍କରେ ବିସ୍ତୃତ ବିବରଣୀ ଦିଏ ନାହିଁ; ଏଥିରେ କୌଣସି ଭବିଷ୍ୟଦ୍ୱାଣୀ କିମ୍ବା ପୂର୍ବାନୁମାନ ନଥାଏ। ଏହା ଆମକୁ କୁହେ ଯେ ଆମର ବିଶ୍ୱବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ କିମ୍ବା ବିଶୃଙ୍ଖଳିତ ନୁହେଁ; ବରଂ ଏହା ପଛରେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହା ଆମକୁ ଜଣାଏ ଯେ ଆମ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଯେଉଁ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି, ତାହା କଠିନ ପରିସ୍ଥିତି, ଅନ୍ଧକାର ଏବଂ ବାଧାବିଘ୍ନ ଦେଇ ଶେଷରେ ଆଲୋକ ଓ ଏକତାର ପଥକୁ ନେଇଯାଏ। ଏହି ସତ୍ୟ ଅନିଶ୍ଚିତତା, ଉଦ୍ବେଗ ଏବଂ ଭୟର ସମୟକୁ ସାମ୍ନା କରିବା ପାଇଁ ବିଶ୍ୱାସ ଓ ସ୍ଥିରତାର ମାର୍ଗ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରେ। ଆମର ଦର୍ଶନ ହେଉଛି ଆଶାର ଦର୍ଶନ। ଆମେ ଜାଣୁ ଯେ ସମୟକ୍ରମେ ଆମେ ଜୀବନର କଠିନ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଜୟ କରିବୁ ଏବଂ ଶେଷରେ ମାନବୀୟ ସତ୍ତାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକାଶ ଲାଭ କରିବୁ। ମୋ ପାଇଁ, ଏହି ଦର୍ଶନ ମନରେ ବିଶ୍ୱାସ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ମୋର ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ଯାହା କିଛି ଘଟୁନା କାହିଁକି, ଆମେ ସେହି କଠିନ ପରିସ୍ଥିତିରୁ ମୁକୁଳି ଆସିବୁ; କାରଣ ଏହି ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ଆମ ଯାତ୍ରାର ଏକ ଅଂଶ ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ଆମକୁ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବିକାଶ ଓ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରେ। ଏଠାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ: ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଏପରି ସମୟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉ, ଯାହା ଅନ୍ଧକାରମୟ ଓ ଅନିଶ୍ଚିତ ମନେହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଆମେ କିପରି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ କରିବୁ? ଆମେ କ’ଣ ଏହି ସମୟକୁ (ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆସିବାକୁ ଥିବା ଅନ୍ୟ ସମୟକୁ) ବିକାଶ ଓ ଶିକ୍ଷାଲାଭ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବୁ, ନା ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଏହି ସୁଯୋଗଗୁଡ଼ିକରୁ ଦୂ ଏହିପରି ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଯଦି ଆମେ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପଥରେ ଅଗ୍ରସର ହେବାକୁ ଚାହୁଁ, ତେବେ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ। ଉଚିତ୍ କର୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରଶ୍ନ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ଗଲେ, ଏଠାରେ ପ୍ରଭେଦଟି ଉଚିତ୍ କର୍ମ ଓ ଭୁଲ୍ କର୍ମ ମଧ୍ୟରେ ନଥିଲା, ବରଂ ପ୍ରେମ ଏବଂ ପ୍ରେମ-ବିହୀନତା ମଧ୍ୟରେ ଥିଲା। ପ୍ରେମ ହେଉଛି ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ ଯାହା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଭିତରେ ଥିବା ଅମର ଆତ୍ମାକୁ ଜାଗ୍ରତ କରେ। ମାନବଜାତି ପାଇଁ ଆମେ କ’ଣ ଏହା ହିଁ ଚାହୁଁନାହୁଁ କି—ଯେ ସେମାନେ ନିଜର ପ୍ରକୃତ ସତ୍ତାର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟକୁ ଆବିଷ୍କାର କରନ୍ତୁ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜୀବନର ଏକତ୍ୱକୁ ବୁଝନ୍ତୁ? ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ, 'ଅ-ପ୍ରେମ' (not-love) ହେଉଛି ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ ଯାହା ଅନ୍ୟର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଆଲୋକକୁ ଘୋଡ଼ାଇ ଦେବାରେ ବା ଲୁଚାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ତେଣୁ ଯଦି ଆମେ ନିଜର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକୁ 'ଠିକ୍' କିମ୍ବା 'ଭୁଲ୍' ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ନ ଦେଖି, ବରଂ "ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଟି ପ୍ରେମ ନା ଅ-ପ୍ରେମ?" ସେହି ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ବିଚାର କରୁ, ତେବେ ଆମେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଦୈବୀ ସତ୍ତାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥାଉ। ଏହି ଦୁନିଆରେ ଅନେକ ଏକାକୀ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି, ଅନେକ ଲୋକ କୌଣସି ନା କୌଣସି ପ୍ରକାରର କ୍ଷତି ବା ଦୁଃଖର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଛନ୍ତି; ଏବଂ ସର୍ବୋପରି, ଏପରି ଅନେକ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ବୁଝାମଣା, ସତ୍ୟ ଏବଂ ସେହି ଜ୍ଞାନ ପାଇବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଯାହା 'ଥିଓସୋଫିକାଲ୍' (Theosophical) ବିଶ୍ୱଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଆମ ପାଖରେ ହୁଏତ ସମସ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ନ ଥାଇପାରେ—ବାସ୍ତବରେ ଆମ ମଧ୍ୟରୁ କାହାରି ପାଖରେ ସମସ୍ତ ଉତ୍ତର ରହିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ—କିନ୍ତୁ ଆମେ ହୃଦୟରୁ କଥା କହିପାରିବା; ଆଉ ଯଦି ଆମେ କଥା କହିପାରିବୁ ନାହିଁ, ତେବେ ଏକ ମଧୁର ହସ ମାଧ୍ୟମରେ ଅନ୍ୟର ନିକଟତର ହୋଇପାରିବା। ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରେମରୁ ଏବଂ ହୃଦୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ତାହା ସର୍ବଦା ଠିକ୍ ହୋଇଥାଏ। ତେଣୁ ନିଜକୁ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ: କଠିନ ସମୟରେ, ଅନିଶ୍ଚିତତାର ସମୟରେ ଏବଂ ଅନ୍ଧକାରମୟ ମନେହେଉଥିବା ସମୟରେ, ଆମେ କ’ଣ ପ୍ରେମ ସହିତ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା କରୁଛୁ ନା ଅ-ପ୍ରେମ ସହିତ? ଆମର କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ କ’ଣ ପ୍ରେମରୁ ଏବଂ ହୃଦୟରୁ ଆସୁଛି? ଯଦି ଆମେ ନିଜକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥାଉ, ତେବେ ହିଁ ଆମେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଜାଣିପାରିବା। ଯେପରି 'ଜୟ' (Joy) କୁହନ୍ତି, ଆମକୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ "ଆମର ଉଦ୍ ଯେପରି ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ହେଲେ ଆମେ ଜାଣୁ ଯେ ଆମକୁ ଅନ୍ଧକାରର ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ସେହିପରି ସକାଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ସମୟରେ ଆମେ ଜାଣୁ ଯେ ଏହି କଷ୍ଟଦାୟକ ସମୟ ଶେଷ ହେବ ଏବଂ ଆମ ଜୀବନ ପୁନର୍ବାର ଆଲୋକରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ଆମେ ରାତ୍ରିର ଅନ୍ଧକାର ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିପାରିବା କିମ୍ବା ସେହି ଚିର-ବିଦ୍ୟମାନ ଆଲୋକ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇପାରିବା, ଯାହା କିଛି ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଆମ ଉପରେ ଉଦ୍ଭାସିତ ହେବ। ଆସନ୍ତୁ ଆମର ସମୟ ସେହି ଲୋକମାନଙ୍କ ଜୀବନରେ ଆଲୋକ ଆଣିବାରେ ବିତାଇବା ଯେଉଁମାନେ କେବଳ ଅନ୍ଧକାର ଦେଖୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ସଂସାରକୁ ଏହା ବିଶ୍ୱାସ ଦେବା ଯେ ଆଲୋକ ସର୍ବଦା ବିଦ୍ୟମାନ। ସେହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ ଆମ ଚାରିପାଖକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିବା ପାଇଁ ଆମକୁ କେବଳ କିଛି ଘଣ୍ଟା ଅପେକ୍ଷା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ସୌଜନ୍ୟ: MH LODGE AND ଗ୍ରୁପ, (ଥିଓସୋଫିର ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ କେନ୍ଦ୍ର)। ଶ୍ରୀ ଗୌତମ ମହାନ୍ତି, ଗବେଷକ, ଥିଓସୋଫିଷ୍ଟ ତଥା ଲେଖକ, ଭୁବନେଶ୍ୱର।